{"id":5348,"date":"2024-12-18T21:29:04","date_gmt":"2024-12-18T20:29:04","guid":{"rendered":"https:\/\/lodz.one\/?p=5348"},"modified":"2024-12-20T19:30:03","modified_gmt":"2024-12-20T18:30:03","slug":"geneza-bankowosci-w-lodzi-w-xix-wieku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lodz.one\/pl\/eternal\/geneza-bankowosci-w-lodzi-w-xix-wieku-5348","title":{"rendered":"Geneza bankowo\u015bci w \u0141odzi w XIX wieku"},"content":{"rendered":"\n

\u0141\u00f3d\u017a rozwija\u0142a si\u0119 niezwykle szybko w drugiej po\u0142owie XIX wieku. Ma\u0142e warsztaty ust\u0119powa\u0142y miejsca du\u017cym fabrykom i zak\u0142adom przemys\u0142owym. Miasto sta\u0142o si\u0119 centrum produkcji tekstyli\u00f3w nie tylko w Kr\u00f3lestwie Polskim, ale r\u00f3wnie\u017c w ca\u0142ej Europie, pisze lodz.one<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

W drugiej po\u0142owie XIX wieku w \u0141odzi dominowa\u0142y pieni\u0105dze i zyski. Mieszka\u0142o tu wielu bogatych ludzi, kt\u00f3rych maj\u0105tki oraz kapita\u0142 przedsi\u0119biorstw ros\u0142y, bo wszystko sz\u0142o w g\u00f3r\u0119. Na tym tle pojawi\u0142a si\u0119 pilna potrzeba stworzenia instytucji finansowych i kredytowych \u2013 bank\u00f3w. Poni\u017cej przedstawimy histori\u0119 bankowo\u015bci w \u0141odzi.<\/p>\n\n\n\n

Oddzia\u0142 Polskiego Banku Handlowego w \u0141odzi<\/h2>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Na pierwszy rzut oka mo\u017ce to wydawa\u0107 si\u0119 dziwne, ale do drugiej po\u0142owy XIX wieku w \u0141odzi nie by\u0142o ani jednego banku ani instytucji kredytowej. Osoby potrzebuj\u0105ce po\u017cyczki musia\u0142y zwraca\u0107 si\u0119 do zamo\u017cniejszych mieszka\u0144c\u00f3w miasta. Jednak taka osoba mog\u0142a odm\u00f3wi\u0107 udzielenia wsparcia finansowego. Inni wr\u0119cz przeciwnie wykorzystywali trudn\u0105 sytuacj\u0119 po\u017cyczkobiorc\u00f3w, aby si\u0119 wzbogaci\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Jeszcze wi\u0119kszym problemem by\u0142o uzyskanie d\u0142ugoterminowego kredytu dla lokalnych przemys\u0142owc\u00f3w<\/a>. <\/p>\n\n\n\n

Dlatego w latach 60. XIX wieku w mie\u015bcie pojawi\u0142a si\u0119 pilna potrzeba uporz\u0105dkowania stosunk\u00f3w pieni\u0119\u017cno-kredytowych. Tym bardziej, \u017ce \u00f3wczesna \u0141\u00f3d\u017a przekszta\u0142ci\u0142a si\u0119 z ma\u0142ego miasteczka rolniczego w centrum przemys\u0142u tekstylnego.<\/p>\n\n\n\n

Pierwszym bankiem, kt\u00f3ry otworzy\u0142 sw\u00f3j oddzia\u0142 w \u0141odzi, by\u0142 Bank Handlowy, kt\u00f3rego siedziba g\u0142\u00f3wna mie\u015bci\u0142a si\u0119 w Warszawie. Jest to jeden z najstarszych bank\u00f3w w Polsce i Europie. Jego historia rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w 1870 roku, kiedy zosta\u0142 za\u0142o\u017cony przez przedstawicieli ziemia\u0144stwa, bur\u017cuazji i inteligencji.<\/p>\n\n\n\n

Oddzia\u0142 Polskiego Banku Handlowego w \u0141odzi rozpocz\u0105\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 w 1872 roku dzi\u0119ki staraniom znanego \u0142\u00f3dzkiego przemys\u0142owca niemieckiego pochodzenia, Karola Scheiblera. <\/p>\n\n\n\n

Pocz\u0105tkowo bank dzia\u0142a\u0142 przy ulicy Pomorskiej 18, a p\u00f3\u017aniej przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do nowego budynku przy ulicy Ko\u015bciuszki 15.<\/p>\n\n\n\n

Budynek banku zosta\u0142 wzniesiony w stylu klasycznego modernizmu z elementami neobarokowymi. Warto wspomnie\u0107, \u017ce na fasadzie i wewn\u0105trz budynku mo\u017cna zobaczy\u0107 ciekawe elementy dekoracyjne w postaci zwierz\u0105t.<\/p>\n\n\n\n

Na przyk\u0142ad chomiki symbolizowa\u0142y gromadzenie i zaradno\u015b\u0107, sowy \u2013 m\u0105dro\u015b\u0107, lew i orze\u0142 \u2013 pot\u0119g\u0119 i bogactwo, a posta\u0107 oracza symbolizowa\u0142a pracowito\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

\u0141\u00f3dzki oddzia\u0142 Banku Handlowego funkcjonowa\u0142 do 1936 roku.<\/p>\n\n\n\n

W 1897 roku w \u0141odzi rozpocz\u0119\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107 kolejna instytucja finansowo-kredytowa – Bank Kupiecki, za\u0142o\u017cony z inicjatywy \u0142\u00f3dzkich przemys\u0142owc\u00f3w z rodziny Geyer\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Inne instytucje finansowe<\/h2>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Opr\u00f3cz dw\u00f3ch wcze\u015bniej wspomnianych instytucji, w \u0141odzi dzia\u0142a\u0142 r\u00f3wnie\u017c Pa\u0144stwowy Bank Cesarstwa Rosyjskiego. Jak wiadomo, \u00f3wczesne Kr\u00f3lestwo Polskie by\u0142o pa\u0144stwem wasalnym carskiej Rosji.<\/p>\n\n\n\n

Pa\u0144stwowy Bank Cesarstwa Rosyjskiego funkcjonowa\u0142 w \u0141odzi od 1886 roku. Po zako\u0144czeniu I wojny \u015bwiatowej budynek banku zosta\u0142 przej\u0119ty przez \u0141\u00f3dzk\u0105 Izb\u0119 Skarbow\u0105, a sam bank przesta\u0142 istnie\u0107 po upadku Imperium Rosyjskiego.<\/p>\n\n\n\n

W drugiej po\u0142owie XIX wieku oraz na prze\u0142omie XIX i XX wieku w \u0141odzi dzia\u0142a\u0142y r\u00f3wnie\u017c inne filie rosyjskich bank\u00f3w. W 1893 roku otwarto oddzia\u0142 Azowsko-Do\u0144skiego Banku Handlowego, a w 1897 roku \u2013 Ryskiego Banku Handlowego.<\/p>\n\n\n\n

W mie\u015bcie funkcjonowa\u0142y r\u00f3wnie\u017c instytucje kredytowe, takie jak \u0141\u00f3dzkie Miejskie Towarzystwo Kredytowe oraz Kasa Po\u017cyczkowa Przemys\u0142owc\u00f3w \u0141\u00f3dzkich. Dodatkowo w \u0141odzi dzia\u0142a\u0142y tzw. domy bankowe, kt\u00f3re zajmowa\u0142y si\u0119 obs\u0142ug\u0105 rozlicze\u0144 mi\u0119dzy kupcami.<\/p>\n\n\n\n

Du\u017ce banki i ich filie obs\u0142ugiwa\u0142y g\u0142\u00f3wnie interesy przemys\u0142owych magnat\u00f3w, podczas gdy domy bankowe wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142y z rzemie\u015blnikami, handlarzami oraz w\u0142a\u015bcicielami mniejszych fabryk.<\/p>\n\n\n\n

\u0141\u00f3dzkie przedsi\u0119biorstwa cz\u0119sto korzysta\u0142y tak\u017ce z po\u017cyczek w zagranicznych bankach. Zak\u0142ady i fabryki zaci\u0105ga\u0142y kredyty na zakup surowc\u00f3w oraz maszyn.<\/p>\n\n\n\n

W\u0142a\u015bciciele \u0142\u00f3dzkich fabryk korzystali z us\u0142ug bank\u00f3w niemieckich, austriackich, szwajcarskich oraz brytyjskich.<\/p>\n\n\n\n

Przed wybuchem I wojny \u015bwiatowej \u0141\u00f3d\u017a zajmowa\u0142a drugie miejsce po Warszawie pod wzgl\u0119dem liczby bank\u00f3w oraz instytucji finansowo-kredytowych.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u0141\u00f3d\u017a rozwija\u0142a si\u0119 niezwykle szybko w drugiej po\u0142owie XIX wieku. Ma\u0142e warsztaty ust\u0119powa\u0142y miejsca du\u017cym fabrykom i zak\u0142adom przemys\u0142owym. Miasto sta\u0142o si\u0119 centrum produkcji tekstyli\u00f3w nie tylko w Kr\u00f3lestwie Polskim, ale r\u00f3wnie\u017c w ca\u0142ej Europie, pisze lodz.one. W drugiej po\u0142owie XIX wieku w \u0141odzi dominowa\u0142y pieni\u0105dze i zyski. Mieszka\u0142o tu wielu bogatych ludzi, kt\u00f3rych maj\u0105tki […]<\/p>\n","protected":false},"author":306,"featured_media":5203,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[1165],"tags":[4459,4449,4454,4452,4455,4458,4450,2711,4463,4466,4461,4448,4462,4453,4451,4467,4457,4456,4465],"moimportance":[81],"motype":[1159],"moformat":[93],"class_list":{"0":"post-5348","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-business","8":"tag-architektura-budynkow-bankowych-lodz","9":"tag-azowsko-donski-bank-handlowy","10":"tag-bank-handlowy-lodz","11":"tag-bank-kupiecki-lodz","12":"tag-bankowosc-w-lodzi-xix-wiek","13":"tag-domy-bankowe-lodz","14":"tag-historia-bankow-w-krolestwie-polskim","15":"tag-historia-lodzkich-bankow","16":"tag-karol-scheibler-bankowosc","17":"tag-kasa-pozyczkowa-przemyslowcow","18":"tag-lodzkie-banki-xix-xx-wiek","19":"tag-lodzkie-instytucje-kredytowe","20":"tag-lodzkie-miejskie-towarzystwo-kredytowe","21":"tag-panstwowy-bank-rosyjski-lodz","22":"tag-rozwoj-bankowosci-w-lodzi","23":"tag-rozwoj-finansow-lodz","24":"tag-ryski-bank-handlowy","25":"tag-xix-wieczne-banki-polskie","26":"tag-zagraniczne-kredyty-fabryk-lodzkich","27":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatori","28":"motype-eternal","29":"moformat-longrid-korotka"},"modified_by":"Iryna Semerenko","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5348","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/306"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5348"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5348\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5358,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5348\/revisions\/5358"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5203"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5348"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5348"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5348"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=5348"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=5348"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=5348"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}