{"id":4655,"date":"2024-08-29T23:20:00","date_gmt":"2024-08-29T21:20:00","guid":{"rendered":"https:\/\/lodz.one\/?p=4655"},"modified":"2024-09-17T23:34:26","modified_gmt":"2024-09-17T21:34:26","slug":"zawod-ktory-odszedl-w-przeszlosc-woziwodowie-w-starej-lodzi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lodz.one\/pl\/eternal\/zawod-ktory-odszedl-w-przeszlosc-woziwodowie-w-starej-lodzi-4655","title":{"rendered":"Zaw\u00f3d, kt\u00f3ry odszed\u0142 w przesz\u0142o\u015b\u0107: woziwodowie w starej \u0141odzi"},"content":{"rendered":"\n<p>Wraz z up\u0142ywem czasu i rozwojem technologii wiele zawod\u00f3w przesz\u0142o do historii. Miasto \u0141\u00f3d\u017a nie stoi w miejscu, nieustannie si\u0119 rozwija, rozbudowuje i wdra\u017ca nowe projekty. Dla wsp\u00f3\u0142czesnych mo\u017ce by\u0107 to nowo\u015bci\u0105, jednak kiedy\u015b zaw\u00f3d woziwody w \u0141odzi by\u0142 bardzo potrzebny i szanowany, podaje <a href=\"https:\/\/lodz.one\/\">lodz.one<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Woziwod\u00f3w by\u0142o wielu i bez nich \u017cycie w \u0141odzi by\u0142oby bardzo trudne. Dlaczego tak by\u0142o, czym zajmowali si\u0119 woziwodowie i inne ciekawostki dotycz\u0105ce tego zawodu \u2013 przeczytajcie w poni\u017cszym materiale.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Jak \u017cy\u0142a \u0141\u00f3d\u017a bez zaopatrzenia w wod\u0119 i odpowiedniej kanalizacji?<\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1020\" height=\"628\" src=\"https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/09\/image-8.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4656\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/09\/image-8.png 1020w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/09\/image-8-300x185.png 300w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/09\/image-8-768x473.png 768w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/09\/image-8-696x429.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1020px) 100vw, 1020px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Zanim porozmawiamy o zawodzie woziwody, cofnijmy si\u0119 troch\u0119 wstecz. Z historii wiemy, \u017ce w latach dwudziestych XX wieku \u0141\u00f3d\u017a by\u0142a jednym z najwi\u0119kszych miast w Europie, kt\u00f3re nie mia\u0142o jeszcze <a href=\"https:\/\/lodz-name.eu\/uk\/eternal-2216-vse-pochalosya-ne-tak-davno-istoriya-lodzkoyi-kanalizacziyi\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">systemu kanalizacji i zaopatrzenia w wod\u0119<\/a>. Jednocze\u015bnie \u0141\u00f3d\u017a by\u0142a pot\u0119\u017cnym miastem przemys\u0142owym, kt\u00f3re krytycznie potrzebowa\u0142o tych rozwi\u0105za\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p>Poza tym stanowi\u0142o to powa\u017cny problem dla ekologii miasta i rozprzestrzeniania niebezpiecznych epidemii. \u0141odzianie wrzucali odpady bezpo\u015brednio do rynien czy miejskich zbiornik\u00f3w wodnych. W czasie silnych powodzi ta woda z osadami wylewa\u0142a si\u0119 na ulice \u0141odzi, rozsiewaj\u0105c choroby i pogarszaj\u0105c sytuacj\u0119 ekologiczn\u0105 miasta. Cz\u0119sto woda ta trafia\u0142a r\u00f3wnie\u017c do studni z wod\u0105 pitn\u0105, zanieczyszczaj\u0105c i czyni\u0105c j\u0105 nieodpowiedni\u0105 do spo\u017cycia.<\/p>\n\n\n\n<p>W\u0142adze miasta dostrzega\u0142y t\u0119 sytuacj\u0119 i doskonale rozumia\u0142y, jakie zagro\u017cenie ona stanowi. Dlatego w 1924 roku \u0142\u00f3dzcy urz\u0119dnicy wys\u0142ali apel do pos\u0142\u00f3w i urz\u0119dnik\u00f3w pa\u0144stwowych w stolicy z pro\u015bb\u0105 o przeznaczenie \u015brodk\u00f3w na budow\u0119 kanalizacji w \u0141odzi. Jednym z powod\u00f3w podanych w dokumencie by\u0142o to, \u017ce studnie z wod\u0105 pitn\u0105 znajdowa\u0142y si\u0119 w pobli\u017cu szamb.<\/p>\n\n\n\n<p>Warto te\u017c zaznaczy\u0107, \u017ce na wielu podw\u00f3rkach nie by\u0142o nawet studni. Zdarza\u0142o si\u0119, \u017ce studnie wysycha\u0142y lub w\u0142adze lokalne je zamyka\u0142y ze wzgl\u0119du na ska\u017cenie wody niebezpiecznymi bakteriami lub wirusami.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Jak \u017cyli mieszka\u0144cy miasta, gdy nie by\u0142o sta\u0142ego dost\u0119pu do czystej wody?<\/h2>\n\n\n\n<p>Kiedy pojawia\u0142 si\u0119 problem z prawid\u0142owym zaopatrzeniem miasta w wod\u0119, na pomoc przychodzili woziwodowie. Zaw\u00f3d ten wykonywali g\u0142\u00f3wnie ci, kt\u00f3rzy mieli szcz\u0119\u015bcie mie\u0107 na swoim podw\u00f3rku studni\u0119. Nieograniczony dost\u0119p do czystej wody i ogromne zapotrzebowanie na ni\u0105 w mie\u015bcie sprawi\u0142y, \u017ce dostarczanie wody sta\u0142o si\u0119 stosunkowo op\u0142acalnym zaj\u0119ciem.<\/p>\n\n\n\n<p>Szczeg\u00f3lnie op\u0142acalne by\u0142o to w okresie zimowym, kiedy problem z brakiem wody by\u0142 o wiele powa\u017cniejszy ni\u017c latem. W rzeczywisto\u015bci jednak nie by\u0142o to takie \u0142atwe \u2013 w\u0142a\u015bciciele studni musieli stale je pilnowa\u0107, aby nikt nie krad\u0142 wody. Kradzie\u017ce wody by\u0142y w tamtych czasach do\u015b\u0107 powszechne.<\/p>\n\n\n\n<p>Jak wspomnieli\u015bmy powy\u017cej, najpowa\u017cniejszy problem z wod\u0105 wyst\u0119powa\u0142 zim\u0105. Woda w zbiornikach na strychach dom\u00f3w zamarza\u0142a. W tym okresie mieszka\u0144cy \u0141odzi byli zmuszeni godzinami sta\u0107 w kolejkach do publicznych studni, kt\u00f3rych by\u0142o niewiele, aby przynie\u015b\u0107 wod\u0119 do swoich dom\u00f3w. Wtedy trzeba by\u0142o korzysta\u0107 z us\u0142ug woziwod\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Jak wynika z archiw\u00f3w miejskich, by\u0142a to us\u0142uga do\u015b\u0107 droga, zw\u0142aszcza zim\u0105. Nie ka\u017cd\u0105 rodzin\u0119 by\u0142o sta\u0107 na zakup wody z przewo\u017conych beczkowoz\u00f3w, dlatego korzysta\u0142y z tej us\u0142ugi raz na kilka dni lub zadowala\u0142y si\u0119 tym, co uda\u0142o si\u0119 pozyska\u0107 z publicznych studni. Przeci\u0119tna rodzina w \u0141odzi tamtych czas\u00f3w nie mog\u0142a sobie pozwoli\u0107 na korzystanie z us\u0142ug woziwod\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Kiedy zaw\u00f3d woziwody sta\u0142 si\u0119 przesz\u0142o\u015bci\u0105?<\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"900\" height=\"506\" src=\"https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/09\/image-9.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4659\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/09\/image-9.png 900w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/09\/image-9-300x169.png 300w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/09\/image-9-768x432.png 768w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/09\/image-9-696x391.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 900px) 100vw, 900px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Kiedy w latach mi\u0119dzywojennych do miasta przyby\u0142 in\u017cynier Stefan Skrzywan i podj\u0105\u0142 si\u0119 realizacji miejskiego projektu wodoci\u0105gu i kanalizacji, zaw\u00f3d woziwody zacz\u0105\u0142 stopniowo odchodzi\u0107 w przesz\u0142o\u015b\u0107. Cho\u0107 nie da si\u0119 ukry\u0107 prawdy, nie by\u0142o to nag\u0142e i nawet w latach powojennych na \u0142\u00f3dzkich ulicach cz\u0119sto mo\u017cna by\u0142o spotka\u0107 woziwod\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Cho\u0107 prace nad budow\u0105 sieci wodoci\u0105gowej i kanalizacyjnej rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 do\u015b\u0107 aktywnie pod przewodnictwem genialnego in\u017cyniera, woda w kranach mieszka\u0144c\u00f3w pojawi\u0142a si\u0119 nieco p\u00f3\u017aniej. Domy by\u0142y pod\u0142\u0105czane do wodoci\u0105gu, ale stopniowo, wi\u0119c woziwodowie nadal dostarczali wod\u0119 do tych podw\u00f3rek, gdzie wodoci\u0105gi jeszcze nie dotar\u0142y.<\/p>\n\n\n\n<p>W czasie II wojny \u015bwiatowej i wkr\u00f3tce po niej zapotrzebowanie na us\u0142ugi woziwod\u00f3w by\u0142o wysokie. W tamtych latach \u0141\u00f3d\u017a zmaga\u0142a si\u0119 z wieloma problemami, okupacyjne w\u0142adze nie dba\u0142y zbytnio o dobrobyt mieszka\u0144c\u00f3w, dlatego ludziom cz\u0119sto brakowa\u0142o zar\u00f3wno \u017cywno\u015bci, jak i wody pitnej. W tym czasie woziwodowie cz\u0119sto pobierali mniejsze op\u0142aty, a czasami nie pobierali ich wcale, ale nadal pracowali, aby zapewni\u0107 wsp\u00f3\u0142obywatelom wod\u0119 podczas wsp\u00f3lnego cierpienia.<\/p>\n\n\n\n<p>Z biegiem czasu sytuacja z wod\u0105 w mie\u015bcie si\u0119 poprawia\u0142a. Rozbudowano sie\u0107 wodoci\u0105gow\u0105, pojawi\u0142y si\u0119 nowe \u017ar\u00f3d\u0142a, a\u017c problem katastrofalnych niedobor\u00f3w wody zosta\u0142 rozwi\u0105zany. Wraz z nim do przesz\u0142o\u015bci odszed\u0142 tak\u017ce zaw\u00f3d woziwody.<\/p>\n\n\n\n<p>Tak wygl\u0105da\u0142 zaw\u00f3d woziwody w \u0141odzi. Warto jednak zaznaczy\u0107, \u017ce do historii przesz\u0142y tak\u017ce inne zawody zwi\u0105zane z wod\u0105 w \u0141odzi. Byli to sprzedawcy wrz\u0105tku, wody gazowanej i herbaty. Istnia\u0142y nawet przewo\u017anicy, zajmuj\u0105cy si\u0119 dostarczaniem lodu do przechowywania \u017cywno\u015bci (w\u00f3wczas nie by\u0142o jeszcze lod\u00f3wek, wi\u0119c \u017cywno\u015b\u0107 przechowywano w specjalnych kontenerach, do kt\u00f3rych regularnie wsypywano l\u00f3d).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wraz z up\u0142ywem czasu i rozwojem technologii wiele zawod\u00f3w przesz\u0142o do historii. Miasto \u0141\u00f3d\u017a nie stoi w miejscu, nieustannie si\u0119 rozwija, rozbudowuje i wdra\u017ca nowe projekty. Dla wsp\u00f3\u0142czesnych mo\u017ce by\u0107 to nowo\u015bci\u0105, jednak kiedy\u015b zaw\u00f3d woziwody w \u0141odzi by\u0142 bardzo potrzebny i szanowany, podaje lodz.one. Woziwod\u00f3w by\u0142o wielu i bez nich \u017cycie w \u0141odzi by\u0142oby [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":306,"featured_media":4609,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[1169],"tags":[2338,3838,3840,2351,2356,3839,3842,3837,3836,3841],"moimportance":[81],"motype":[1159],"moformat":[3804],"class_list":{"0":"post-4655","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-jobs","8":"tag-biznes-w-lodzi","9":"tag-jak-zyla-lodz-bez-zaopatrzenia-w-wode-i-odpowiedniej-kanalizacji","10":"tag-kiedy-zawod-woziwody-stal-sie-przeszloscia","11":"tag-lodzkie-fabryki","12":"tag-produkcja-w-lodzi","13":"tag-projekty","14":"tag-stefan-skrzywan","15":"tag-woziwodowie","16":"tag-woziwodowie-w-starej-lodzi","17":"tag-zawod-woziwody","18":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatori","19":"motype-eternal","20":"moformat-3804"},"modified_by":"Iryna Semerenko","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4655","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/306"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4655"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4655\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4662,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4655\/revisions\/4662"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4609"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4655"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4655"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4655"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=4655"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=4655"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=4655"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}