{"id":4072,"date":"2023-01-30T14:00:59","date_gmt":"2023-01-30T13:00:59","guid":{"rendered":"https:\/\/lodz.one\/?p=4072"},"modified":"2023-04-29T22:36:07","modified_gmt":"2023-04-29T20:36:07","slug":"historia-ludwika-grohmana-czyli-kolejny-tworca-miasta-przemyslowego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lodz.one\/pl\/eternal\/historia-ludwika-grohmana-czyli-kolejny-tworca-miasta-przemyslowego-4072","title":{"rendered":"Historia Ludwika Grohmana, czyli kolejny tw\u00f3rca miasta przemys\u0142owego"},"content":{"rendered":"\n<p>Od kiedy miasto \u0141\u00f3d\u017a zacz\u0119\u0142o si\u0119 aktywnie rozwija\u0107, prosperowa\u0107 i zyska\u0142o s\u0142aw\u0119 jako obiecuj\u0105ce miejsce do tworzenia biznesu, zacz\u0119\u0142o tu przyje\u017cd\u017ca\u0107 wielu przedsi\u0119biorczych ludzi z r\u00f3\u017cnych stron Polski, a nawet z zagranicy &#8211; pisze portal <a href=\"http:\/\/lodz.one\">lodz.one<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>W\u015br\u00f3d licznych \u0142\u00f3dzkich przemys\u0142owc\u00f3w, gigant\u00f3w produkcji, kt\u00f3rzy rozwijali miasto i tworzyli ogromn\u0105 liczb\u0119 miejsc pracy, uczestniczyli w r\u00f3\u017cnych sferach \u017cycia \u0141odzi, szczeg\u00f3lne miejsce nale\u017cy si\u0119 Ludwikowi Grochmanowi. Cz\u0142owiek ten by\u0142 nie tylko kolejnym przemys\u0142owcem w historii miasta, ale tak\u017ce znanym bankierem, aktywnym dzia\u0142aczem publicznym &#8211; przeciwnikiem powstania styczniowego i tw\u00f3rc\u0105 pierwszej w historii \u0141odzi stra\u017cy po\u017carnej.<\/p>\n\n\n\n<p>O \u017cyciu Ludwika Grohmana, jego wk\u0142adzie w rozw\u00f3j \u0141odzi i innych ciekawostkach na temat s\u0142ynnego przemys\u0142owca przeczytasz w poni\u017cszym artykule.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_74 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a2e39f4d1bde\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a2e39f4d1bde\"  aria-label=\"Toggle\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/lodz.one\/pl\/eternal\/historia-ludwika-grohmana-czyli-kolejny-tworca-miasta-przemyslowego-4072\/#Przeprowadzka_rodziny_Grohmanow_do_Lodzi_czyli_jak_to_sie_wszystko_zaczelo\" >Przeprowadzka rodziny Grohman\u00f3w do \u0141odzi, czyli jak to si\u0119 wszystko zacz\u0119\u0142o<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/lodz.one\/pl\/eternal\/historia-ludwika-grohmana-czyli-kolejny-tworca-miasta-przemyslowego-4072\/#Ludwik_Grohman_%E2%80%93_nastepca_biznesu_ojca\" >Ludwik Grohman &#8211; nast\u0119pca biznesu ojca<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/lodz.one\/pl\/eternal\/historia-ludwika-grohmana-czyli-kolejny-tworca-miasta-przemyslowego-4072\/#Innowacyjny_fabrykant_czyli_co_miasto_Lodz_zawdziecza_Ludwikowi_Grohmanowi\" >Innowacyjny fabrykant, czyli co miasto \u0141\u00f3d\u017a zawdzi\u0119cza Ludwikowi Grohmanowi<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/lodz.one\/pl\/eternal\/historia-ludwika-grohmana-czyli-kolejny-tworca-miasta-przemyslowego-4072\/#Pozniejsze_lata_zycia_Ludwika_Grohmana\" >P\u00f3\u017aniejsze lata \u017cycia Ludwika Grohmana<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/lodz.one\/pl\/eternal\/historia-ludwika-grohmana-czyli-kolejny-tworca-miasta-przemyslowego-4072\/#Fabryka_po_smierci_Ludwika_Grohmana\" >Fabryka po \u015bmierci Ludwika Grohmana<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Przeprowadzka_rodziny_Grohmanow_do_Lodzi_czyli_jak_to_sie_wszystko_zaczelo\"><\/span>Przeprowadzka rodziny Grohman\u00f3w do \u0141odzi, czyli jak to si\u0119 wszystko zacz\u0119\u0142o<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"720\" src=\"https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-30.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4073\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-30.png 1024w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-30-300x211.png 300w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-30-768x540.png 768w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-30-696x489.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Opowie\u015b\u0107 o Ludwiku Grochmanie wypada zacz\u0105\u0107 od historii jego ojca, kt\u00f3ry pochodzi\u0142 z Saksonii, a do Polski przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 dopiero w latach dwudziestych XIX wieku. Traugott Grohmann by\u0142 fabrykantem i przemys\u0142owcem, kt\u00f3ry szuka\u0142 dobrej lokalizacji do rozwoju swojego biznesu, wi\u0119c najpierw wybra\u0142 Warszaw\u0119. W stolicy Polski fabrykant rozpocz\u0105\u0142 produkcj\u0119 wyrob\u00f3w sk\u00f3rzanych.<\/p>\n\n\n\n<p>Warszawa jednak nie przypad\u0142a mu do gustu, wi\u0119c kilka lat p\u00f3\u017aniej przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do miasta Zgierz, niedaleko \u0141odzi, gdzie za\u0142o\u017cy\u0142 fabryk\u0119 wyrob\u00f3w bawe\u0142nianych. Kilka lat p\u00f3\u017aniej wraz z bratem prowadzi\u0142 tak\u017ce prz\u0119dzalni\u0119 lnu i bawe\u0142ny.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1841 roku przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do \u0141odzi, gdzie wynaj\u0105\u0142 dzia\u0142k\u0119 i uruchomi\u0142 mechaniczn\u0105 prz\u0119dzalni\u0119, wybudowa\u0142 fabryk\u0119 i dom.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Ludwik_Grohman_%E2%80%93_nastepca_biznesu_ojca\"><\/span>Ludwik Grohman &#8211; nast\u0119pca biznesu ojca<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"329\" height=\"487\" src=\"https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-31.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4076\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-31.png 329w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-31-203x300.png 203w\" sizes=\"auto, (max-width: 329px) 100vw, 329px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Gdy Ludwig dorasta\u0142, ojciec zacz\u0105\u0142 anga\u017cowa\u0107 go w sw\u00f3j biznes, planuj\u0105c w ko\u0144cu przekaza\u0107 produkcj\u0119 synowi. Po \u015bmierci ojca w 1874 roku, Ludwig przej\u0105\u0142 wszystkie sprawy i obowi\u0105zki ojca i zamieszka\u0142 w jego luksusowej w\u0142oskiej renesansowej willi, znajduj\u0105cej si\u0119 na terenie rozleg\u0142ego kompleksu fabrycznego.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Ludwik Grohman by\u0142 u boku swojego przedsi\u0119biorczego ojca przez ca\u0142e \u017cycie i dobrze rozumia\u0142, jak prowadzi\u0107 firm\u0119. Chcia\u0142 podkre\u015bli\u0107 znaczenie dzia\u0142alno\u015bci ojca i zmieni\u0142 nazw\u0119 fabryki na &#8222;Ludwik Grohman&#8221; &#8211; od tej pory by\u0142a to firma nazwana na cze\u015b\u0107 wybitnego przedsi\u0119biorcy, kt\u00f3ry mia\u0142 sta\u0107 si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 historii miasta.<\/p>\n\n\n\n<p>Podobnie jak jego ojciec, Ludwik Grohman by\u0142 cz\u0142owiekiem przedsi\u0119biorczym i rozwa\u017cnym, o\u017ceni\u0142 si\u0119 z Paulin\u0105 Adelin\u0105, c\u00f3rk\u0105 wp\u0142ywowego kupca Karola Trenklera, co znacznie wzmocni\u0142o jego pozycj\u0119 finansow\u0105. Tymczasem fabryka prosperowa\u0142a i zwi\u0119ksza\u0142a swoje mo\u017cliwo\u015bci z ka\u017cdym rokiem, w kt\u00f3rym kierowa\u0142 ni\u0105 Ludwik Grohman.<\/p>\n\n\n\n<p>Wraz z produkcj\u0105 ros\u0142y te\u017c zyski w\u0142a\u015bciciela fabryki. W latach osiemdziesi\u0105tych XIX wieku wybudowa\u0142 on dla siebie luksusow\u0105 will\u0119 przy ulicy Tylnej. Ten zabytek architektury z tamtych czas\u00f3w stoi do dzi\u015b &#8211; miejscowi znaj\u0105 go jako Will\u0119 Ludwika Grochmana.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Innowacyjny_fabrykant_czyli_co_miasto_Lodz_zawdziecza_Ludwikowi_Grohmanowi\"><\/span>Innowacyjny fabrykant, czyli co miasto \u0141\u00f3d\u017a zawdzi\u0119cza Ludwikowi Grohmanowi<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"685\" src=\"https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-32.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4079\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-32.png 1024w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-32-300x201.png 300w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-32-768x514.png 768w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-32-696x466.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Jak wspomnieli\u015bmy wy\u017cej, Ludwik Grohman by\u0142 cz\u0142owiekiem wielu talent\u00f3w. Wiele wysi\u0142ku wk\u0142ada\u0142 nie tylko w rozw\u00f3j swojej produkcji, ale tak\u017ce w rozw\u00f3j \u0141odzi.<\/p>\n\n\n\n<p>Obserwuj\u0105c aktywn\u0105 prac\u0119 Grohmana i jego pozycj\u0119 publiczn\u0105, w\u0142adze miasta zaprosi\u0142y go na stanowisko radnego miejskiego. Rozumiej\u0105c wag\u0119 stanowiska i powierzon\u0105 mu odpowiedzialno\u015b\u0107, Ludwik Grohman zgodzi\u0142 si\u0119 i przez osiem lat zasiada\u0142 w radzie miejskiej.<\/p>\n\n\n\n<p>Obok pracy urz\u0119dniczej Ludwik Grohman nie zapomina\u0142 o swojej fabryce, g\u0142\u00f3wnej dzia\u0142alno\u015bci swojego \u017cycia. Dbaj\u0105c o bezpiecze\u0144stwo produkcji i swoich pracownik\u00f3w, za\u0142o\u017cy\u0142 pierwsz\u0105 fabryczn\u0105 stra\u017c po\u017carn\u0105. Nast\u0119pnie w\u0142o\u017cy\u0142 wiele wysi\u0142ku w utworzenie \u0142\u00f3dzkiej Ochotniczej Stra\u017cy Ogniowej, kt\u00f3ra odpowiada\u0142a za bezpiecze\u0144stwo po\u017carowe w ca\u0142ym mie\u015bcie. Tak skutecznie uda\u0142o mu si\u0119 po\u0142\u0105czy\u0107 wszystkie swoje interesy i zarz\u0105dzanie, \u017ce w 1876 roku zosta\u0142 mianowany prezesem stra\u017cy po\u017carnej. Funkcj\u0119 t\u0119 pe\u0142ni\u0142 przez jedena\u015bcie d\u0142ugich lat.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Pozniejsze_lata_zycia_Ludwika_Grohmana\"><\/span>P\u00f3\u017aniejsze lata \u017cycia Ludwika Grohmana<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"218\" height=\"300\" src=\"https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-33.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4082\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Ludwik Grohman mia\u0142 siln\u0105 pozycj\u0119 obywatelsk\u0105 i polityczn\u0105, cho\u0107 by\u0142a ona postrzegana do\u015b\u0107 dwuznacznie. W szczeg\u00f3lno\u015bci nale\u017ca\u0142 do przeciwnik\u00f3w powstania styczniowego. Historia m\u00f3wi nawet, \u017ce Ludwik Grohman by\u0142 autorem listu dzi\u0119kczynnego wys\u0142anego do carskiego dow\u00f3dcy wojskowego okr\u0119gu \u0142\u00f3dzkiego za st\u0142umienie powstania.<\/p>\n\n\n\n<p>Nazwisko producenta zwi\u0105zane jest r\u00f3wnie\u017c z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 instytucji bankowych. W szczeg\u00f3lno\u015bci by\u0142 on jednym z za\u0142o\u017cycieli Banku Handlowego, kt\u00f3rego inicjatorem by\u0142 jego kolega, fabrykant Karol Scheibler, kolejny tw\u00f3rca przemys\u0142owej \u0141odzi.<\/p>\n\n\n\n<p>W tym samym czasie Ludwik Grohman by\u0142 wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cycielem Miejskiego Towarzystwa Kredytowego w \u0141odzi, miejskiej instytucji udzielaj\u0105cej po\u017cyczek hipotecznych, kt\u00f3ra zrzesza\u0142a przedsi\u0119biorc\u00f3w z miasta. Celem instytucji by\u0142o udzielanie po\u017cyczek na cele inwestycyjne. Towarzystwo wzorowane by\u0142o na ziemskich towarzystwach kredytowych. Instytucja dzia\u0142a\u0142a do\u015b\u0107 d\u0142ugo &#8211; do wybuchu II wojny \u015bwiatowej. Tu r\u00f3wnie\u017c Ludwik Grohman pe\u0142ni\u0142 wysokie stanowisko &#8211; jaki\u015b czas po za\u0142o\u017ceniu zosta\u0142 prezesem.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Fabryka_po_smierci_Ludwika_Grohmana\"><\/span>Fabryka po \u015bmierci Ludwika Grohmana<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"300\" height=\"300\" src=\"https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-34.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4085\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-34.png 300w, https:\/\/cdn.lodz.one\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/04\/image-34-150x150.png 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Obok pracy w instytucjach finansowych Ludwik Grohman za\u0142o\u017cy\u0142 w \u0141odzi chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 organizacj\u0119 charytatywn\u0105 i bra\u0142 udzia\u0142 w budowie jednego z najbardziej kultowych ko\u015bcio\u0142\u00f3w miasta &#8211; Soboru \u015bw. Aleksandra Newskiego. Za to fabrykant otrzyma\u0142 kilka znacz\u0105cych nagr\u00f3d.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u0119\u017cczyzna dobiega\u0142 ju\u017c jednak s\u0119dziwego wieku &#8211; zmar\u0142 w 1889 roku.<\/p>\n\n\n\n<p>Po jego \u015bmierci fabryk\u0119 odziedziczy\u0142 jego syn, Henryk Grohman. Henrik odziedziczy\u0142 po ojcu wiele cech mened\u017cerskich, wi\u0119c od razu zabra\u0142 si\u0119 do pracy &#8211; w 1890 roku rozszerzy\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 Ludwika Grohmana i swojego dziadka, uruchamiaj\u0105c now\u0105 fabryk\u0119 tkack\u0105. By\u0142 to zak\u0142ad produkcyjny z ogromn\u0105 bram\u0105 wjazdow\u0105, kt\u00f3ra dzi\u015b znana jest jako &#8222;beczki Grohmana&#8221; (czyli ogromne szpule nici &#8211; jeden z symboli przemys\u0142owej \u0141odzi).<\/p>\n\n\n\n<p>Henryk sta\u0142 si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 pot\u0119\u017cnej dynastii Grohman\u00f3w i w niczym nie ust\u0119powa\u0142 swoim s\u0142ynnym przodkom. Na parterze jego tkalni znajdowa\u0142o si\u0119 ponad 500 krosien nap\u0119dzanych maszyn\u0105 parow\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Kolejnym z zak\u0142ad\u00f3w produkcyjnych Grokhmana by\u0142a prz\u0119dzalnia bawe\u0142ny. S\u0142yn\u0119\u0142a ona z produkcji najdelikatniejszej w \u0141odzi prz\u0119dzy bawe\u0142nianej, kt\u00f3r\u0105 wykorzystywano do koronek, haft\u00f3w i dzianin. Fabryka zatrudnia\u0142a oko\u0142o 600 pracownik\u00f3w, a jej dochody i mo\u017cliwo\u015bci tylko ros\u0142y.<\/p>\n\n\n\n<p>Wszystko zmieni\u0142o si\u0119 od czas\u00f3w I wojny \u015bwiatowej, kt\u00f3ra negatywnie wp\u0142yn\u0119\u0142a na fabryk\u0119 Grohmana. Produkcja znacznie si\u0119 pogorszy\u0142a, g\u0142\u00f3wnie z powodu przymusowego po\u0142\u0105czenia fabryki z zak\u0142adem Karola Scheiblera. Po\u0142\u0105czone fabryki kontynuowa\u0142y wsp\u00f3ln\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 mimo trudnej sytuacji gospodarczej w kraju spowodowanej wojn\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Henryk Grohman by\u0142 godnym nast\u0119pc\u0105 swojego dziadka i ojca. By\u0142 utalentowanym pracownikiem fabryki &#8211; zosta\u0142 nawet wybrany na prezesa zarz\u0105du firmy. Podobnie jak jego ojciec, anga\u017cowa\u0142 si\u0119 w wiele projekt\u00f3w spo\u0142ecznych, za kt\u00f3re otrzyma\u0142 kilka presti\u017cowych nagr\u00f3d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Od kiedy miasto \u0141\u00f3d\u017a zacz\u0119\u0142o si\u0119 aktywnie rozwija\u0107, prosperowa\u0107 i zyska\u0142o s\u0142aw\u0119 jako obiecuj\u0105ce miejsce do tworzenia biznesu, zacz\u0119\u0142o tu przyje\u017cd\u017ca\u0107 wielu przedsi\u0119biorczych ludzi z r\u00f3\u017cnych stron Polski, a nawet z zagranicy &#8211; pisze portal lodz.one. W\u015br\u00f3d licznych \u0142\u00f3dzkich przemys\u0142owc\u00f3w, gigant\u00f3w produkcji, kt\u00f3rzy rozwijali miasto i tworzyli ogromn\u0105 liczb\u0119 miejsc pracy, uczestniczyli w r\u00f3\u017cnych sferach [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":312,"featured_media":3761,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[1165],"tags":[2338,3097,2340,3089,3095,3090,3093,3094,2362,2364,2351,3092,3096,2356,3091],"moimportance":[81],"motype":[1159],"moformat":[93],"class_list":{"0":"post-4072","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-business","8":"tag-biznes-w-lodzi","9":"tag-fabryka-po-smierci-ludwika-grohmana","10":"tag-historia-biznesu","11":"tag-historia-ludwika-grohmana","12":"tag-innowacyjny-fabrykant","13":"tag-kolejny-tworca-miasta-przemyslowego","14":"tag-ludwik-grohman","15":"tag-ludwik-grohman-nastepca-biznesu-ojca","16":"tag-lodzcy-biznesmeni","17":"tag-lodzcy-producenci","18":"tag-lodzkie-fabryki","19":"tag-o-zyciu-ludwika-grohmana","20":"tag-pozniejsze-lata-zycia-ludwika-grohmana","22":"tag-przeprowadzka-rodziny-grohmanow-do-lodzi","23":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatori","24":"motype-eternal","25":"moformat-longrid-korotka"},"modified_by":"Iryna Semerenko","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4072","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/312"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4072"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4072\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4088,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4072\/revisions\/4088"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3761"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4072"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4072"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4072"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=4072"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=4072"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodz.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=4072"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}